„Od nowa” — recenzja serialu

Być może znane są Wam słowa Nancy McWilliams: “Jednym z wyznaczników zdrowia psychicznego jest umiejętność godzenia się z tym, czego nie możemy zmienić. Trzeba umieć opłakać stratę i iść dalej”. Czasami w kategorii straty postrzegamy tylko najbardziej doniosłe albo bolesne wydarzenia z życia, jednak tak naprawdę znacznie częściej doświadczamy strat, a nawet ich pasm — jedno spotkanie albo jedna z pozoru zwyczajna sytuacja mogą jak po sznurze prowadzić do kolejnych decyzji, zmian i życiowych niespodzianek. Nie zawsze da się je opłakać i iść dalej. Niekiedy trzeba przeżywać straty na oczach świata, pragnąc jedynie, by móc wrócić do życia przed nimi. Ale nie ma ma magicznego guzika z napisem “Undoing”, o czym doskonale wie Grace, główna bohaterka nowego serialu HBO “Od nowa”, dostępnego w serwisie HBO GO.

O fabule „Od nowa”

Grace Fraser (Nicole Kidman) to żona, matka i córka, która wiedzie, zdawałoby się, satysfakcjonujące i udane życie. Jest odnoszącą sukcesy terapeutką specjalizującą się w problemach małżeńskich oraz związkowych kryzysach. Jej syn Henry (Noah Jupe) uczęszcza do elitarnej szkoły, którą opłaca ojciec Grace (w tej roli absolutnie genialny Donald Sutherland), a mąż kobiety, Jonathan Fraser (Hugh Grant), to ceniony onkolog dziecięcy. W tym portrecie rodzinnym trudno znaleźć choćby jedną rysę. Jak to zwykle w takich historiach bywa — do czasu…

Czasami nie przeczuwamy nadciągającej zmiany i pojawia się ona w naszym życiu niczym nagła, gwałtowna burza, siejąca strach i zniszczenia. Jednak w przypadku Grace Fraser przed wielką burzą pojawił się mały wietrzyk — taki, który wywołuje dreszcz niepokoju i zwiastuje, że cisza zaraz się skończy. Tym wietrzykiem było spotkanie rodzicielskiego komitetu organizującego przyjęcie i aukcję na rzecz szkoły Henry’ego. To właśnie tam Grace poznaje Elenę, piękną i tajemniczą matkę jednego z uczniów. Seria niepozornych, ale specyficznych spotkań dwóch kobiet jest preludium do tragedii Fraserów. Kilka dni po zebraniu komitetu Elena zostaje zamordowana, a głównym podejrzanym staje się Jonathan, mąż Grace. To moment, w którym nadmuchany tajemnicami balon pęka, a Grace i jej rodzina muszą publicznie, na oczach mediów i znajomych, mierzyć się z konsekwencjami skrywanych sekretów.

W roli głównej: psychologiczny portret Grace

“Od nowa” dołącza do grona produkcji HBO, takich jak “Wielkie kłamstewka” czy “Ostre przedmioty”, w których główne role obok bohaterów odgrywają tajemnice, mroczny klimat oraz portrety psychologiczne bohaterów. Wiele informacji o Grace czerpiemy nie z dialogów, a z jej zachowania. Nie padają tu zbędne słowa, za to sposób prowadzenia kamery sprawia, że widz może niemal poczuć to samo co Grace — szok, złość, ból, niepokój czy strach.

Być może w niektórych momentach pojawia się wrażenie “Już to gdzieś widziałam” i poczucie, że wie się, co będzie dalej, jednak dobrze znany schemat wynagradza doskonała realizacja serialu i kunszt gry aktorskiej. Nie ma tu zbyt wielu wątków, a wszystkie ostatecznie splatają się w jedną całość. Widz nie czuje się zdezorientowany i trudno mu odejść od ekranu, bo wie, że na końcu czeka go nie tylko odpowiedź na pytanie “Kto zabił?”, ale również rozwiązanie tego, jak w obliczu tragedii poradziła sobie rodzina Fraserów — czy mieli wystarczająco dużo zasobów, by stawić czoła niewyobrażalnym stratom, i czy przetrwali jako jedność.

„Od nowa” – trailer HBO GO

Życiowy krajobraz po stracie

W tej historii, choć bez wątpienia liczy się rozwiązanie sprawy i wynik procesu, to jednak najbardziej ciekawi jesteśmy, jak doszło do zbrodni oraz jak będzie po niej wyglądał życiowy krajobraz głównych bohaterów. Grace musi zmierzyć się nie tylko z zarzutem morderstwa stawianym mężowi, co samo w sobie ma potencjał traumatogenny, ale również z szeregiem innych trudnych doświadczeń oraz strat: emocjonalną i fizyczną zdradą, napiętą relacją ze swoim ojcem, fałszywym obrazem małżeństwa swoich rodziców, wyrwą w uporządkowanym życiu swojego syna. Obserwujemy główną bohaterkę, która z odcinka na odcinek traci grunt pod nogami, a każda kolejna wiadomość odbiera jej zawodową renomę, pozycję społeczną, szczęście rodziny, małżeńską miłość, a w końcu również niemal idylliczne obrazy z dzieciństwa. W ciągu kilku dni, wiedząc, że przecież nie da się przeżyć powtórnie żadnej z chwil, wybierając lub decydując inaczej, musi zacząć od nowa.

Kiedy w naszym życiu pojawiają się tak gwałtowne zmiany, a na dodatek nie możemy nic poradzić, aby im zapobiec, przechodzimy przez kilka faz, które Elizabeth Kubler-Ross nazywa etapami żałoby. Teoria ta obejmuje zaprzeczanie i niedowierzanie, bunt i gniew, targowanie się, smutek oraz ostatecznie akceptację i reorganizację. Chociaż sama autorka koncepcji odnosiła się przede wszystkim do ostatecznej straty, jaką jest żałoba, to jednak obserwujemy, że przez podobne fazy przechodzimy również w obliczu innych sytuacji: utraty pracy, rozstania z partnerem, a czasami nawet podjęcia ważnej decyzji, kiedy zmagamy się z doświadczeniami rezygnacji z jednego z możliwych rozwiązań do wyboru. W serialu “Od nowa” Grace również doświadcza cyklu żalu po stracie: nie dowierza w winę męża, buntuje się wobec poznawanej prawdy i działań policji, odtwarza w myślach niektóre sytuacje, jakby chciała targować się z przeszłością i odwrócić bieg zdarzeń, smuci się, szukając pocieszenia u przyjaciółki i ojca, a w końcu uruchamia swoją siłę odporności psychicznej, sięga po zasoby i reorganizuje życie, by dostosować się do sytuacji. Czy to znaczy, że Grace nie doświadczy już złości albo smutku? Nawet po przejściu wszystkich faz, emocje mogą do niej (i do nas wszystkich) wracać, a konsekwencje strat zapewne nadal będą odczuwalne.

Chciałabym móc obejrzeć Grace na kilka lat po zakończeniu wydarzeń z serialu i odkryć, kim jest, jak przewartościowała swoje życie i jak zaczęła je od nowa — bo koniec końców, nawet w obliczu bolesnych strat, człowiek ma zdolność, niczym sprężyna, którą ktoś naciągnął, wrócić do swojego kształtu, do równowagi.

Razem z Wami niecierpliwie oczekuję ostatniego odcinka serialu, odpowiedzi “Kto zabił?” i tego, co życie przyniesie rodzinie Fraserów, kiedy zgasną już reporterskie lampy.

Serial dostępny jest w HBO GO.

Autorka:

Kinga Bartkowiak – absolwentka etnologii, studentka psychologii na Uniwersytecie SWPS w Poznaniu. Członkini Koła Naukowego Psychoterapii i Treningu.

Artykuł powstał we współpracy z HBO.

Author Zdrowa Głowa

More posts by Zdrowa Głowa

Join the discussion 2 komentarze

Leave a Reply